۲۲ بهمن روز انقلاب اسلامی و گرامیداشت یاد و خاطره شهداییاست که برای استقلال ایران اسلامی از جان خود گذشتند و در راه رسیدن به حق و مبارزه با ظلم و استکبار سلطهگران غربی با امام خمینی (ره) همراه شدند
به گزارش پایگاه خبری بازتاب بروجرد، انقلاب ۱۳۵۷ ایران توسط ترکیبی از عوامل سیاسی، اجتماعی و اقتصادی هدایت شد که در همین راستا حدیث بیرانوند کارشناس ارشد روابط بینالملل در این خصوص نوشت :.
بسم الله الرحمن الرحیم
انقلاب ۱۳۵۷ ایران توسط ترکیبی از عوامل سیاسی، اجتماعی و اقتصادی هدایت شد و همچنین رژیم پهلوی «محمدرضا پهلوی» به تاکتیکهای ظالمانهاش از جمله استفاده از ساواک برای سرکوب مخالفان معروف بود. این امر منجر به نارضایتی و خشم گسترده در بین مردم شد. در زمان پهلوی علیرغم رشد اقتصادی ایران، تفاوتهای قابلتوجهی در توزیع ثروت وجود داشت. تلاشهای سریع مدرنسازی و غربیسازی در زمان شاه منجر به تورم، بیکاری و افزایش هزینههای زندگی شد که این امر به بسیاری از ایرانیان تأثیر گذاشت.
از اینرو سیاستهای غربزدگی و سکولاریزاسیون شاه بهعنوان تهدیدی برای هویت اسلامی و فرهنگی ایران تلقی میشد. بسیاری از ایرانیان بهویژه مسلمانان شیعه محافظهکار، احساس میکردند که ارزشهای سنتی آنها در حال فرسایش است و حکومت شاه را فاسد و ناکارآمد میدانستند.
آیتالله روحالله خمینی، روحانی برجسته شیعه، به نماد قدرت در برابر شاه تبدیل شد.پیامهای او که اغلب به صورت غیرقانونی از طریق نوارهای صوتی به ایران منتقل میشد، الهامبخش بسیج تودهها بود. انقلاب با اعتراضات، اعتصابات و تظاهرات تودهای همراه بود که از سال ۱۳۵۶ آغاز شد و در طول سال شتاب بیشتری گرفت. این اعتراضات نقطۀ اوج سالها نارضایتی فزاینده از رژیم شاه بود. تمام این اتفاقات دست در دست هم دادند و بلاخره بعد از یک سال و در بهمن ۱۳۵۷ منجر به پیروزی انقلاب اسلامی ایران شد.
جمهوری اسلامی ایران که پس از انقلاب ۱۳۵۷ تأسیس شد، در طول سالها شاهد موفقیتهای چشمگیری بوده است.
- تحول سیاسی: انقلاب جمهوری اسلامی، پایان سلطنت پهلوی و استقرار نظام سیاسی جدید مبتنی بر اصول اسلامی بود. این تحول سیاسی با هدف ایجاد جامعهای عادلانهتر با قوانین و ارزشهای اسلامی اداره میشد. در سالهای پس از انقلاب، حکومت جمهوری اسلامی برای تحکیم قدرت خود تلاش کرد که میتوان به تأسیس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اشاره کرد. جنگ ایران و عراق (۶۷- ۱۳۵۹) تأثیر عمیقی بر چشمانداز سیاسی و اجتماعی ایران گذاشت. جنگ منجر به تلفات جانی و مشکلات اقتصادی شد اما وحدت ملی و کنترل دولت را نیز تقویت کرد. در طول سالهای بعد از انقلاب ایران انتخابات منظمی برای ریاست جمهوری و شوراهای محلی برگزار کرده است. این انتخابات شاهد درجات مختلفی از رقابت و مشارکت سیاسی بوده است و جناحهای اصلاحطلب و محافظهکار برای کسب قدرت با هم رقابت میکنند. از اینرو ایران از طریق اتحاد و حمایت از گروههای مختلف به دنبال گسترش نفوذ خود در خاورمیانه بوده است. در این بین برنامه هستهای ایران یکی از مهمترین موضوعاتمورد مناقشه در روابط بیناملل بوده است از همینرو ایران با چالشهای اقتصادی قابلتوجهی از جمله تحریمهای بینالمللی مرتبط با برنامه هستهای خود و سایر مسائل روبهرو بوده است. این تحریمها بر اقتصاد کشور تأثیر گذاشته و منجر به تلاش برای توسعه خودکفایی شده است.
- استقلال از نفوذ خارجی: یکی از اهداف اولیه انقلاب کاهش نفوذ خارجی بهویژه کشورهای غربی بود. ایران با هدف استقلال بیشتر در امور سیاسی، اقتصادی و نظامی خود، سیاست خود اتکایی را دنبال کرده است. یکی از اولین اقداماتی که دولت جدید برداشت، ملی کردن صنایع کلیدی، بهویژه بخش نفت و گاز بود. این اقدام با هدف بازگرداندن کنترل بر منابع طبیعی ایران و کاهش وابستگی به شرکتها و دولتهای خارجی انجام شد. سیاست خارجی ایران پس از انقلاب بهشدت تغییر کرد. رژیم جدید به دنبال فاصله گرفتن از قدرتهای غربی، بهویژه آمریکا و انگلیس بود که در زمان شاه در ایران نفوذ زیادی داشتند. در عوض، ایران بر ایجاد روابط با کشورهای غیر غربی مانند روسیه و چین تمرکز کرد. از اینرو ایران سرمایهگذاری زیادی برای توسعه قابلیتهای نظامی خود انجام داد. این امر شامل توسعه فناوری نظامی بومی مانند موشک و پهپاد بود و همچنین هدف کاهش اتکا به کمکهای نظامی خارجی و تضمین امنیت ملی بود. در مواجهه با تحریمهای بینالمللی، ایران سیاست خوداتکایی و تابآوری را در پیش گرفت. دولت اقدامات مختلفی را برای تقویت تولید داخلی و کاهش وابستگی به واردات انجام داد. این شامل ترویج صنایع محلی و تشویق تحقیقات علمی و پیشرفتهای تکنولوژیکی بود. انقلاب همچنین با تأکید مجدد بر ارزشها و مبانی اسلامی به یک تحول فرهنگی و ایدئولوژیک منجر شد. این شامل ترویج آموزش و فرهنگ اسلامی و همچنین مقاومت در برابر تأثیرات فرهنگی غرب بود.
- اصلاحات اجتماعی و اقتصادی: انقلاب با تمرکز بر افزایش نرخ سواد و دسترسی همه شهروندان به آموزش و پرورش منجر به گسترش چشمگیر نظام آموزشی شد. این امر شامل تأسیس مدارس و دانشگاههای جدید و نیز ترویج تعلیم و تربیت اسلامی بود. بعد از انقلاب اسلامی تلاشهایی برای بهبود خدمات مراقبتهای بهداشتی بهویژه در مناطق روستایی انجام شد.
هدف دولت فراهم کردن دسترسی عادلانهتر به مراقبتهای بهداشتی و کاهش نابرابری در نتایج سلامت بود. در حالی که انقلاب در ابتدا منجر به محدودیتهایی در حقوق زنان شد، تلاشهایی برای بهبود دسترسی زنان به تحصیل، اشتغال و مشارکت سیاسی صورت گرفته است.
زنان در بخشهای مختلف گامهای مهمی برداشتهاند. و اما در بخش اصلاحات اقتصادی؛ دولت چندین برنامه پنج ساله را با هدف توسعه اقتصادی و تعدیل ساختاری اجرا کرد. این طرح ها بر بهبود زیرساختها، ارتقای رشد صنعتی و رسیدگی به چالشهای اقتصادی متمرکز بود. ایران در مواجهه با تحریمهای بینالمللی، سیاست خوداتکایی و تابآوری را در پیش گرفت. دولت باعث ارتقای تولید داخلی و کاهش وابستگی به واردات شد.
همچنین انقلاب منجر به تغییر سیاستهای اقتصادی از جهتگیری شهری به روستایی با تمرکز بر بهبود زیرساختها و کاهش شکاف روستا و شهر شد.
- احیای فرهنگی و مذهبی: دولت جدید تأکید زیادی بر ترویج ارزشها و اصول اسلامی داشت. این شامل ادغام آموزههای اسلامی در جنبههای مختلف زندگی، مانند آموزش، قانون و سیاستهای اجتماعی بود. هدف انقلاب فرهنگی (۱۳۶۵-۱۳۵۸) پاکسازی تأثیرات غربی و غیراسلامی از جامعه ایران بود. این شامل تغییراتی در سیستم آموزشی، ممنوعیت موسیقی و فیلم های غربی و اجرای قوانین سختگیرانه لباس بود. با تأسیس مؤسسات دینی و ترویج معارف اسلامی در مدارس و دانشگاهها، تربیت دینی در اولویت قرار گرفت. این امر به تقویت هویت مذهبی مردم کمک کرد. دولت برای کنترل جریان اطلاعات و حصول اطمینان از همسویی محتوای رسانه ها با ارزش های اسلامی، سیاستهایی را اجرا کرد. این امر شامل توقیف برخی کتابها، فیلمها و موسیقیهایی بود که با اصول اسلامی ناسازگار تلقی میشدند. فضاهای عمومی بر اساس جنسیت تفکیک شد و کدهای لباس برای مردان و زنان اعمال شد. زنان ملزم به داشتن حجاب بودند و رفتار عمومی مطابق با موازین اسلامی تنظیم شد. دولت برای ترویج فرهنگ و هنر اسلامی مؤسسات فرهنگی تأسیس کرد. این شامل ایجاد موزهها، مراکز فرهنگی، و جشنوارههایی بود که میراث و سنتهای اسلامی را تجلیل میکردند.
- توسعه صنعتی و فناوری: ایران علیرغم مواجهه با تحریمهای بینالمللی و چالشهای اقتصادی، گامهای مهمی در توسعه صنعتی و فناوری برداشته است. ایران به توسعه صنعت نفت و گاز خود که بخش مهمی از اقتصاد آن است، ادامه داده است. این کشور برای افزایش خودکفایی و کاهش وابستگی به واردات خارجی، روی قابلیتهای اکتشاف، تولید و پالایش سرمایهگذاری کرده است. همچنین ایران پیشرفتهایی در فناوری هستهای داشته است، از جمله توسعه راکتورهای هستهای برای تولید انرژی. این کشور همچنین تحقیقات هستهای را برای کاربردهای پزشکی و صنعتی دنبال کرده است. ایران برنامه فضایی خود را توسعه داده است، ماهوارهها را به مدار پرتاب کرده و تحقیقات فضایی را انجام داده است. این کشور همچنین در توسعه وسایل پرتاب ماهواره و فناوریهای اکتشاف فضایی خود سرمایهگذاری کرده است. ایران پیشرفت چشمگیری در تحقیقات پزشکی و مراقبتهای بهداشتی داشته است. این کشور درمانهای پزشکی پیشرفتهای از جمله جراحی قلب و پیوند قرنیه را توسعه داده است. ایران همچنین با افزایش امید به زندگی و دسترسی بهتر به داروهای ضروری به یک رهبر منطقهای در خدمات مراقبتهای بهداشتی تبدیل شده است. علیرغم چالشها، ایران بر توسعه صنعتی بهویژه در بخشهایی مانند خودروسازی، داروسازی و پتروشیمی تمرکز کرده است. دولت سیاستهایی را برای ارتقای تولید داخلی و کاهش وابستگی به واردات اجرا کرده است. ایران در نوآوریهای تکنولوژیکی از جمله پیشرفت در فناوری اطلاعات، مخابرات و انرژیهای تجدیدپذیر سرمایهگذاری کرده است. این کشور راه حلهای نرمافزاری و سختافزاری خود را برای پشتیبانی از صنایع مختلف توسعه داده است. ایران تأکید زیادی بر آموزش و پژوهش داشته است و دانشگاهها و مؤسسات تحقیقاتی متعددی در پیشرفتهای علمی مشارکت دارند. این کشور تعداد قابلتوجهی از مهندسان، دانشمندان و محققین تولید کرده است که در زمینههای مختلف مشارکت قابلتوجهی داشتهاند.
- توانمندیهای نظامی و دفاعی: از زمان انقلاب اسلامی، ایران به طور قابلتوجهی توان نظامی و دفاعی خود را توسعه داده است. سپاه اندکی پس از انقلاب برای حفاظت از رژیم جدید و تأمین امنیت ملی تأسیس شد. از آن زمان به یک نیروی نظامی قدرتمند با نفوذ چشمگیر در عرصههای سیاسی و اقتصادی ایران تبدیل شده است. همچنین ایران بردی از موشکهای بالستیک را توسعه داده است، از جمله رونمایی اخیر از موشک اعتماد که بردی معادل ۱۷۰۰ کیلومتر (۱۱۰۰ مایل) دارد. این موشکها بخشی از استراتژی ایران برای جلوگیری از تهدیدات احتمالی و تقویت نفوذ منطقهای خود است.
انتهای پیام/
