به گزارش پایگاه خبری تحلیلی بازتاب بروجرد ، شهرستان بروجرد واقع در استان لرستان به دلیل موقعیت جغرافیایی خود در مسیر ارتباطی غرب به مرکز ایران، همواره از اهمیت اقتصادی، فرهنگی و راهبردی بالایی برخوردار بوده است.
این شهرستان دارای قدمتی بیش از یکهزار و پانصد سال است و برخی شواهد تاریخی، پیشینهای کهنتر برای آن روایت میکنند. بروجرد در قرون اولیه اسلامی بهعنوان یکی از مراکز علمی و مذهبی منطقه شناخته میشد و نقش قابل توجهی در تحولات فرهنگی غرب کشور ایفا کرده است.
در دورههای سلجوقی، صفوی و قاجار، همزمان با توسعه و گسترش شهر، بناهای تاریخی و ارزشمندی در این منطقه احداث شد که امروز بروجرد را در زمره شهرهای تاریخی و دارای هویت معماری شاخص در ایران قرار داده است.
از جمله مهمترین آثار تاریخی این شهرستان میتوان به مسجد جامع، مسجد امام ، بازار بزرگ، خانه افتخارالاسلام، خانه مصری و پل قلعه حاتم اشاره کرد؛ آثاری که هر یک روایتگر بخشی از تاریخ، فرهنگ و هنر معماری این شهر کهن هستند.
روایت هزارسالهای از تاریخ و معماری غرب ایران
مسجد جامع بروجرد نگین درخشانی در شهرستان بروجرد است که قدمت و پیشینه تاریخی این منطقه را بهخوبی نمایان میکند. این مسجد در قرن سوم هجری و بر پایه ویرانههای یک آتشکده ساسانی احداث شده و بهعنوان قدیمیترین مسجد غرب زاگرس و غرب ایران شناخته میشود.
معماری این بنا تلفیقی از سبکهای مختلف تاریخی است که در گذر زمان شکل گرفته است.
این اثر ارزشمند در دورههای گوناگون از جمله سلجوقی، تیموری، صفوی و قاجار مورد مرمت و بازسازی قرار گرفته و هر دوره، جلوهای تازه به ساختار آن افزوده است.
مسجد جامع بروجرد دارای دو ورودی در ضلعهای شرقی و غربی است که یکی از مسیر خیابان جعفری به آن راه دارد. این مسجد شامل حیاط مرکزی، گنبدخانه و چندین شبستان اصلی است.
منبر تاریخی آن که از دوره صفوی بهجای مانده، از آثار شاخص و دارای ارزش والای تاریخی و مذهبی بهشمار میرود.
میراث تاریخی در معرض فرسایش و بیتوجهی
امروز، بیتوجهی و برخی تصمیمگیریهای نادرست مسئولان، روند فرسایش و متروکه شدن مسجد جامع بروجرد را تشدید کرده و نگرانیها درباره حفظ و صیانت از این میراث ارزشمند تاریخی افزایش یافته است.
مسجد جامع بروجرد، شناسنامه تاریخی شهرستان بروجرد بهشمار میرود؛ بنایی که قدمت و عظمت این شهر کهن را روایت میکند. با این حال، ضعف در برنامهریزی و تدابیر مدیریتی در حوزههای مختلف موجب شده این اثر تاریخی از حضور بازدیدکنندگان خالی بماند.
این در حالی است که ظرفیت تبدیل شدن به یک مجموعه فرهنگی ـ تاریخی و حتی موزهای جذاب برای گردشگران داخلی و خارجی در این مسجد وجود دارد؛ ظرفیتی که میتواند نقش مهمی در رونق گردشگری و احیای هویت تاریخی شهر ایفا کند. اما در شرایط کنونی، همچنان روند فرسایشی این بنای ارزشمند ادامه دارد و ضرورت توجه جدیتر به حفظ و احیای آن بیش از پیش احساس میشود.
تلاش میراث فرهنگی برای حفظ بنای اصلی
مهدی گودرزی رئیس اداره میراث فرهنگی بروجرد در گفتگو با خبرنگار بازتاب بروجرد اظهار داشت : تنها برخی از آثار تاریخی شهرستان در اختیار میراث فرهنگی هستند لذا تملک برخی دیگر در اختیار مالک خصوصی ، ادارات دولتی و دیگر دستگاههای اجرایی میباشد.
وی افزود: متولی مسجد جامع بروجرد اوقاف میباشد اما بنای تاریخی آن در اختیار میراث فرهنگی قرار دارد . میراث فرهنگی در بنای تاریخی دو مسجد جامع و امام ورود پیدا کرده است و سالانه ۸۰ درصد از اعتبار میراث فرهنگی در جهت مرمت این دو بنا صرف میشود.
رئیس اداره میراث فرهنگی بروجرد گفت: گستردگی کار در بناهای تاریخی بسیار زیاد است و تنها با یک الی دو میلیارد به اتمام نمیرسد.
وی تاکید کرد : طی کاوشهایی که در مسجد جامع بروجرد صورت گرفته است پایههای اصلی بنا خارج شدند ، در کل ۲۴ پایه موجود در شبستان داریم که در حال برگرداندن به حالت اولیه هستیم.
گودرزی عنوان کرد: درختان موجود در مسجد بدلیل نفوذ ریشههایشان در زیر مسجد موجب آسیب رساندن به بنای اصلی ، منارهها و از بین بردن لایههای تاریخی ، قطع شدند.
رئیس میراث فرهنگی بروجرد عنوان کرد : امروز جای درختانی که قطع شدهاند در باغچه بسیار مشهود است و باغچههای این بنا کاملا دچار بههمریختگی شدهاند که در اعتبارات امسال بناست این باغچهها را نرمت و بازسازی نماییم.
وی تاکید کرد: شبستان اصلی این مسجد تبدیل به انباری شده است که اوقاف و هیئت امنای آن باید در این راستا چارهاندیشی داشته باشند . چندین جلسه در رابطه با مسجد برگزار شدهاید و موضوعات مهمی مورد بحث و برسی قرار گرفتهاند.
گودرزی بیان کرد : بنای مسجد باید به روی گردشگران و بازدیدکنندگان باز بماند تا استفادههای لازم در این جهت برده شود.
محمد ترکمان رئیس اداره اوقاف بروجرد عنوان کرد: اوقاف بودجهای در خصوص مباحث عمرانی ندارد و این مسئله در اختیار میراث فرهنگی میباشد.
وی افزود: صفر تا صد عمرانی در اختیار میراث فرهنگی قرار دارد و خادمی که در مسجد مستقر است توانایی نظافت ندارد لذا هیئت امنای مسجد همکاری لازم را در این جهت نمیکنند تا خادمی جدید وارد مسجد شود.
رئیس اوقاف بروجرد عنوان کرد: طی چند روز آینده کمیته سفر تشکیل میشود و این مسجد راهاندازی خواهد شد.
وی تاکید کرد: حقوق بچههای مسجد طی درآمد مسجد پرداخت میشود لذا برخی کرایه پرداخت نمیکنند و مغازههایی هم که در تملک مسجد هستند مقدار خیلی کمی پرداخت میکنند که همین مسئله سبب شده است که خادم و برخی حقوق دریافت نکنند.
انتهای خبر/
